De Provinciale Raad voor de Leefomgeving (PRL) en SER Brabant brengen een advies uit over het Brabants Energieperspectief 2050. De provincie wil richting geven aan de toekomstige energiemix, en locatiekeuzes en onderzoekt effecten in een milieueffectrapport (MER).
Urgentie: Brabant loopt vast
Brabant loopt vast door netcongestie: de bouw van woningen dreigt stil te vallen, meer dan 5000 bedrijven wachten op een stroomaansluiting of de verzwaring van een bestaande aansluiting en de energietransitie dreigt te vertragen. Zonder ingrijpen neemt de economische en maatschappelijke schade snel toe. Dit vraagt een bijdrage van en vooral samenwerking in de uitvoering tussen netbeheerders, verschillende overheden, bedrijven, inwoners en kennisinstellingen, met de provincie als regisseur.
Wij adviseren de provincie om in het Energieperspectief vast te leggen dat de provincie de regie stevig en structureel pakt: partijen verbinden, gezamenlijke ambities vastleggen en slimme, zo nodig onorthodoxe, maatregelen nemen. Zo voorkomen we verdere stagnatie in de woningbouw, economie en de energietransitie.
De vier aanbevelingen
- Werk tegelijk aan korte én lange termijn
Geef lucht met prioritering van strategische aansluitingen, slimmer benutten van bestaande capaciteit en—als uiterste noodmaatregel—tijdelijke gasgeneratoren. Tegelijk: blijf investeren in het energiesysteem van morgen en geef innovatieve oplossingen meer fysieke en financiële ruimte. - Vergroot de uitvoeringskracht
Benut het Brabantbrede Bestuurlijk Overleg Energie (BBOE) als Energyboard, ondersteund met een monitor met gedeelde data voor gezamenlijke prioritering. Veranker de energietransitie in de provinciale Human Capital Agenda en verbind mbo, hbo en wo om een wendbare arbeidsmarkt te creëren. - Versterk maatschappelijke acceptatie van de energietransitie
Verbind partijen aan elkaar en treed als regisseur op. Spoor ontwikkelaars aan opbrengsten lokaal te laten landen. - Blijf sturen op omgevingskwaliteit
Pas de principes zorgvuldig ruimtegebruik, lagenbenadering en meerwaardecreatie consequent toe: combineer waar mogelijk functies (bijvoorbeeld daken, langs infrastructuur) en koppel energieinvesteringen aan natuur, landbouw en klimaatadaptatie.
In het advies worden praktijkvoorbeelden aangehaald die laten zien dat regie in partnerschap werkt, zoals Windproject A16 (provinciale regie + participatie) en SpinderWind (lokale eigendom, lokaal rendement).
Adviescommissie
Een adviescommissie onderzocht de adviesvraag inzake de Notitie Reikwijdte en Detailniveau van het Brabants Energieperspectief. Zij besloten het advies niet op de NRD te richten, maar op de invulling van de provinciale rol. Uit de NRD bleek dat hier een grote behoefte aan was. In de adviescommissie zaten:
- Berend de Vries (PRL – voorzitter)
- Erlend Deckers (PRL)
- Paul van Dijk (extern deskundige)
- Jos van Kessel (SER Brabant)
- Lian Merkx (extern deskundige)
- Henri van Mil (SER Brabant)
- Jan van Mourik (VNO-NCW Brabant-Zeeland)
- Ruud Leeijen (secretaris PRL)
- Karin van Steensel (secretaris SER Brabant)
Impact en beweging
- SER Brabant en de Provinciale Raad voor de Leefomgeving presenteerden het advies tijdens een themabijeenkomst voor Provinciale Staten.
- Bij het Werkatelier Brabants Energieperspectief van de provincie over het energiesysteem van de toekomst stonden belangrijke punten uit advies centraal: de provinciale rol en maatschappelijke vacature.
Meer informatie: Ruud Leeijen (secretaris PRL) of Karin van Steensel (secretaris SER Brabant).