Brabant is een provincie die bouwt: aan huizen, bruggen en wegen, aan een nieuw energiesysteem, aan hightechsystemen en innovaties, aan voedsel voor Europa. Maar de manier waarop we bouwen, produceren en consumeren kan niet blijven zoals ze nu is. De lineaire economie van ‘neem, maak, gooi weg’ loopt tegen haar grenzen aan: grondstoffen worden schaarser en duurder, en de afhankelijkheid van internationale ketens maakt de Brabantse economie kwetsbaar. Circulariteit is daarmee geen toekomstscenario, maar een economische opgave van nu.
Een economische bril op circulariteit
Dit advies kijkt naar circulariteit door een economische bril: het gaat om de rol van de provincie bij het stimuleren van de circulaire economie en het opbouwen van circulair verdienvermogen. Niet omdat de ecologische urgentie minder belangrijk is, maar omdat de provinciale meerwaarde juist ligt in het verbinden van economie, innovatie, ruimte, landbouw, arbeid en gebiedsontwikkeling. De centrale adviesvraag luidt: welke provinciale interventies zijn cruciaal om de Brabantse economie circulair, concurrerend en daarmee toekomstbestendig te maken?
De raden adviseren de provincie de circulaire economie te stimuleren via vier kernprincipes, met voortdurende aandacht voor de samenhang met andere domeinen:
Aanbevelingen
- Kies scherp. Richt de inzet op de plaatsen, partijen en sectoren waar de grootste versnelling ligt. Het advies stelt bouw/infra, agro en water voor als kansrijk nieuw ecosysteem: drie sectoren die elk afzonderlijk kwetsbaar zijn, maar in circulaire samenhang elkaar versterken en die aansluiten bij grote Brabantse opgaven zoals de woningbouw, de landbouwtransitie en de wateropgave.
- Voer consequenter uit. Doe wat nu al circulair kan en moet, via het huidige instrumentarium: opdrachtgeverschap en inkoop, vergunningverlening en toezicht, ruimtelijke ordening en infrastructuur, investeringen en risicodeling, en kennisontwikkeling. Stimuleren werkt daarbij beter dan extra eisen stellen; de provincie kan met eigen opdrachten het goede voorbeeld geven.
- Bouw door aan circulair verdienvermogen. Schaal op wat al werkt, met hightech en maakindustrie voorop, en investeer tegelijk in nieuwe markten, ketens, vaardigheden en biobased toepassingen rond bouw/infra, agro en water. Opbouwen betekent ook lineaire werkwijzen geleidelijk afbouwen.
- Organiseer sterker. Behandel circulariteit als prioritair, GS-breed thema, gedragen door alle gedeputeerden, en beleg de circulaire economie als strategisch economisch programma binnen Economie, Kennis en Talentontwikkeling. Dat vraagt niet om nieuwe bestuurlijke drukte, maar om scherpere sturing: één bestuurlijke lijn die keuzes maakt, samenhang bewaakt en uitvoering afdwingt.
Zelf handelen én randvoorwaarden agenderen
De provincie staat middenin de uitvoeringspraktijk, maar is ook aangewezen op keuzes van Rijk en Europa. Het advies onderscheidt daarom expliciet wat Brabant zelf kan oppakken en welke randvoorwaarden zij bij het Rijk, IPO, de EU en regionale partners moet agenderen om circulaire uitvoering te versnellen.
Bouwstenen voor de toekomst van Brabant
In aanloop naar de komende Provinciale Statenverkiezingen werken politieke partijen aan hun koers voor de toekomst van Noord-Brabant. Dit advies brengt, samen met vijf andere adviezen, kennis, inzichten en handelingsperspectief samen rond opgaven die in de volgende bestuursperiode nadrukkelijk om provinciale keuzes vragen. BrabantAdvies heeft ze daarom ook onder de aandacht gebracht van de politieke partijen in Noord-Brabant.
Adviescommissie
Een adviescommissie boog zich over de adviesvraag: welke provinciale interventies zijn cruciaal om de Brabantse economie circulair, concurrerend en daarmee toekomstbestendig te maken? In de adviescommissie zaten:
- Wobine Buijs (SER Brabant, voorzitter)
- Karin van Steensel (secretaris)
- Marian Thunnissen (SER Brabant)
- Dees Melsen (SER Brabant)
- Arna Arnautovic (SER Brabant)
- Floris Alkemade (PRL)
- John Dagevos (PRG)
- Peter Verlaan (PRL)
- Erlend Deckers (PRL)
- Marijn van Asseldonk (YPB)
- Frank van Mil (PRL)
Meer informatie?
Neem voor meer informatie contact op met Karin van Steensel (secretaris SER Brabant).