SER Brabant brengt een briefadvies uit aan het College van Gedeputeerde Staten over Ongekend Talent: mensen die wíllen en kúnnen bijdragen, maar die nu nog te vaak ongezien of onbenut blijven. In Noord-Brabant gaat het naar schatting om circa 145.000 mensen, van werkzoekenden en deeltijders die meer uren willen tot statushouders, 55-plussers, niet-uitkeringsgerechtigden, en mensen met een arbeidsbeperking.
De arbeidsmarkt is structureel krap en die krapte houdt naar verwachting aan. Dat vraagt niet om méér losse projecten, maar om een toekomstbestendige arbeidsmarktinfrastructuur die matching, kennisdeling en ondersteuning eenvoudiger en effectiever maakt. De provincie kan hier een belangrijke rol nemen. Het in ontwikkeling zijnde Human Development Plan vormt hierin een belangrijke stap.
Urgentie: krapte stokt, potentieel blijft liggen
De afgelopen jaren bewoog een flink deel van het onbenut arbeidspotentieel richting werk, maar die beweging stagneert: sinds 2022 blijft het aandeel onbenut potentieel nagenoeg gelijk. Tegelijk worden mismatches groter en neemt langdurige uitval toe. Juist daarom is het benutten van ongekend talent niet alleen een sociale opgave, maar ook een economische randvoorwaarde: het versterkt vitale sectoren en draagt bij aan brede welvaart, mits mensen op een passende manier kunnen instromen en zich blijven ontwikkelen.
De vijf aanbevelingen
- Faciliteer structurele samenwerking en kennisdeling tussen regio’s om te komen tot regionaal beleid rond ongekend talent, en stevig verankerde uitvoering. Maak daarbij gebruik van bestaande structuren en streef ernaar om sector- en regio-overstijgend tot samenwerking te komen. Pleit ook voor experimenteerruimte binnen structurele regelingen voor sociale zekerheid.
- Ga versnippering van het ondersteuningsaanbod voor werkgevers tegen
Maak ondersteuning, juist voor het mkb, vindbaar en eenvoudig, met per arbeidsmarktregio een geïntegreerd aanbod en een heldere route naar de juiste hulp. Monitor de ervaringen met de Data & AI-verkenners. - Benader doelgroepen met gerichte maatwerkoplossingen die Brabantbreed voorhanden zijn
Benut de triple helix actief om maatwerk te organiseren én Brabantbreed beschikbaar te maken, zodat regio’s niet telkens opnieuw het wiel uitvinden. Denk aan gerichte programma’s zoals voorschakeltrajecten in de zorg, integratieprogramma’s voor statushouders en jobcoaching voor neurodivergente werknemers. Breng behoeften van nog relatief ‘onontdekte’ groepen, zoals recent gepensioneerden en inkomensafhankelijke internationale partners, beter in beeld. - Verschuif de focus van diploma’s naar vaardigheden (skills)
Stimuleer werkgevers en regionale onderwijsinstellingen om samen te werken aan modulair onderwijs en leer-werktrajecten die mensen zonder diploma toch een opstap geven. Stimuleer ook de toepassing van skillsbased methoden als open hiring, job carving en job rotation. - Investeer in een toekomstbestendige cultuur van Leven Lang Ontwikkelen (LLO)
Richt LLO zo in dat het óók ongekend talent bereikt en beter aansluit op toekomstige arbeidsmarktbehoeften; verhelder rollen en verantwoordelijkheden om dubbel werk te voorkomen en om te komen tot een Brabants passend LLO-aanbod.
Onderzoek, symposium en advies
Dit advies bouwt voort op onderzoek dat SER Brabant uitvoerde samen met SER Overijssel en SER Noord-Nederland, in samenwerking met Hogeschool Windesheim en de Hanzehogeschool. De resultaten zijn gedeeld tijdens een symposium op 11 juni 2025.
Meer informatie: Karin van Steensel (secretaris SER Brabant).